Koty dojrzewają płciowo nawet w 6 miesiącu życia lub wcześniej. Istnieją pewne różnice rasowe, które mogą ten moment opóźniać. Natomiast pora roku może przyspieszyć dojrzewanie. U kotek zachodzi cykl sezonowo – zależny, czyli występujący w określonych porach roku. Jest to skutkiem stymulującego wpływu światła, które pobudza mechanizmy oddziaływujące na układ rozrodczy. W praktyce oznacza to, że wraz z wydłużeniem dnia (okresu światła) aktywuje się cykl rozrodczy, który u kotek przypada na wiosnę, lato i początkowe miesiące jesieni. Wraz ze skracaniem się dnia, stopniowo wycisza się również układ rozrodczy kotek i przez kolejne miesiące nie wykazują one rui.

Tak mniej więcej wygląda to u kotów wolnożyjących. W domach zwierzęta przebywają w warunkach sztucznego oświetlenia, które znacząco „wydłuża dzień”. U takich kotek cykl rozrodczy może nawet trwać cały rok bez lub z bardzo krótkim okresem spoczynku.

U suk cieczka występuje średnio co 6 miesięcy, co oznacza dwa przypadki w roku. Natomiast u kotek możliwe są nawet ciągłe rujki z przerwami ok. dwóch tygodni przez cały okres aktywności płciowej (sezon w roku). Dlaczego tak się dzieje? Tutaj należy zagłębić się w fizjologię rozrodu i różnice u kotowatych.

W typowym przebiegu cyklu na jajnikach pojawiają się dojrzewające pęcherzyki, które pod wpływem hormonów pękają uwalniając komórkę jajową, co określa się terminem owulacji. Po pękniętych pęcherzykach wytwarza się tzw. ciałko żółte, które zaczyna produkować hormon – progesteron. Progesteron odpowiada m.in. za podtrzymanie ciąży. W przypadku braku zapłodnienia również blokuje na pewien czas ponowne dojrzewanie pęcherzyków i reguluje przez to wystąpienie kolejnego cyklu.

Cechą charakterystyczną dla kotów jest tzw. owulacja prowokowana. Oznacza to, że dopiero kopulacja z samcem (krycie) jest w stanie spowodować pęknięcie pęcherzyków na jajnikach i owulację. Wówczas zazwyczaj dochodzi do zapłodnienia i wstrzymania cyklu na okres ponad dwumiesięcznej ciąży. W rzadkich przypadkach krycie prowokuje owulację, jednak do zapłodnienia nie dochodzi. Wówczas może wystąpić tzw. ciąża rzekoma – po owulacji powstają ciałka żółte, które na około 2 miesiące wstrzymują wystąpienie rui mimo braku faktycznej ciąży. Jeśli żadne z powyższych zjawisk nie nastąpi – dochodzi do krótkiego wyciszenia kotki, po którym szybko występuje kolejna ruja.

U kotów ruja przypada na okres dojrzewania pęcherzyków – wówczas obserwujemy typowe objawy tarzania się, tuptania na tylnych łapkach, odstawiania ogona i głośnego miauczenia. Często w tym okresie kotka ma mniejszy apetyt, mniej sypia, może próbować uciekać z domu w poszukiwaniu samca, bądź intensywnie znaczyć teren, by go „zwabić”. Ruja może trwać około 7-10 dni. Jest to okres bardzo męczący dla zwierzęcia, może prowadzić do pogorszenia kondycji, chudnięcia, spadku odporności i w konsekwencji zwiększa ryzyko wielu chorób – m.in. zakaźnych. Przerwa międzyrujowa trwa ok. 1-2 tygodni, jednak to zbyt krótki czas by organizm mógł się zregenerować przed kolejnym cyklem. W praktyce często sytuacja określana jest potocznie jako ruja permanentna i może wyglądać tak: tydzień rui, tydzień przerwy i kolejna ruja.

Taki schemat powtarza się do momentu: owulacji, zajścia w ciążę, sezonowego wyciszenia kotki, znacznego osłabienia organizmu wskutek ciągłych rui lub zablokowania cyklu farmakologicznie i przeprowadzenia zabiegu kastracji.

Przygotowanie do zabiegu
Przygotowanie kota do kastracji wiąże się głównie z koniecznością odpowiedniej kwalifikacji do znieczulenia, a sam zabieg robi się u zwierząt zdrowych.  Lekarz przeprowadza dokładny wywiad dotyczący pacjenta, wykonuje badanie kliniczne i pobiera krew do badania (pacjent powinien być na czczo), by ocenić stan zdrowia i wykluczyć ewentualne przeciwwskazania. W uzasadnionych przypadkach zaleca się również badania dodatkowe (np. echo serca), by zakwalifikować pacjenta do zabiegu.

Kot powinien zostać przegłodzony przed znieczuleniem – w przypadku zwierząt dorosłych zalecana jest 12 godzinna głodówka, natomiast młode osobniki (z uwagi na nieco szybszy metabolizm) powinny być około 6 godzin bez jedzenia.

U kotek zabieg kastracji powinno wykonać się w fazie anestrus – czyli spoczynkowej części cyklu. W praktyce jest to mniej więcej czas dwa tygodnie po ostatniej rujce. Określenie czasu zabiegu może być problematyczne w przypadku kotek z tzw. rują permanentną, gdzie po opisanych dwóch tygodniach występuje kolejna. Wówczas zalecane jest farmakologiczne zahamowanie cyklu przy pomocy preparatów hormonalnych. Podaje się je do momentu zabiegu, a częstotliwość ustala lekarz weterynarii.

W ciągu pierwszej doby po zabiegu organizm może jeszcze metabolizować pozostałości narkozy i nieraz koty bywają bardziej ospałe lub miewają problemy z koordynacją ruchową. Należy im wówczas zapewnić opiekę, postawić kuwetę w dostępnym miejscu, legowisko pozostawić najlepiej na podłodze, by kot nie musiał wskakiwać na wyższe kondygnacje (np. kanapa, fotel), z których może spaść ze względu na utrudnione utrzymywanie równowagi. Podczas narkozy dochodzi do obniżenia temperatury ciała, dlatego w okresie po zabiegu należy umieścić kota w ciepłym pomieszczeniu. W przypadku dogrzewania zwierzęcia, np. termoforkiem z ciepłą wodą, poduszką elektryczną, trzeba co jakiś czas kontrolować czy temperatura nie jest zbyt wysoka. Należy zorganizować wszystko tak, by kot w razie potrzeby mógł odsunąć się od źródła ciepła. Przegrzanie organizmu może być groźne dla kota, zbyt wysoka temperatura może być także przyczyną oparzeń lub nawet martwicy skóry.

Z karmieniem po zabiegu należy odczekać aż kot w pełni się wybudzi, gdyż wcześniejsze podanie jedzenia może skutkować problemami w przełykaniu, zachłyśnięciem lub wymiotami. Zaleca się by w pierwszej kolejności podać zwierzęciu wodę i jeżeli nie stwierdzimy żadnych nieprawidłowości, można podać małą porcję karmy. Ponieważ przed zabiegiem należało kota przegłodzić, ponowne karmienie wprowadzamy stopniowo małymi porcjami.

U kotów po kastracji zmienia się zapotrzebowanie na kalorie, natomiast może występować wzmożony apetyt. Takie zmiany zaczynają się przejawiać już ok. 48h po zabiegu. Oznacza to w praktyce, że jeśli nie będziemy kontrolować ilości zjadanej przez kota karmy, bardzo szybko mogą pojawić się problemy z otyłością. Dlatego zaleca się zmianę diety i przestrzeganie wielkości porcji. Istnieją doniesienia, że z czasem może dojść do ustabilizowania się apetytu, dzięki czemu w późniejszym okresie nie będzie konieczna tak dokładna kontrola. Wymaga to jednak modyfikacji żywieniowych (ilość karmy, jej rodzaj i kaloryczność) oraz przede wszystkim silnej woli i konsekwencji właścicieli przynajmniej przez pierwszych kilka miesięcy.

W przypadku kocurów rany po zabiegu goją się stosunkowo szybko i nie wymagają opatrunku. U kotek zabieg jest bardziej rozległy i konieczne jest dodatkowe zabezpieczenie rany – w tym celu używa się ubranka pooperacyjnego lub kołnierza. Zaleca się także toaletę rany przy użyciu odpowiednich środków dezynfekcyjnych do ran oraz przynajmniej jedną wizytę w lecznicy, by skontrolować czy wszystko goi się prawidłowo (termin wizyty wyznacza lekarz weterynarii). Ubranko pooperacyjne kotka powinna nosić 10-14 dni do czasu całkowitego zagojenia rany lub do chwili usunięcia szwów.

Niektóre kotki mogą cierpieć na tzw. „depresję kubraczkową”, która może się objawiać pogorszeniem samopoczucia i spadkiem aktywności wskutek nałożonego ubranka. Zdarza się, że kotki nie chcą za bardzo poruszać się mając nałożony kubraczek i zamierają w bezruchu. Inne przewracają się na plecy, chodzą na „wstecznym biegu” lub biegają jak szalone by pozbyć się „obcego” na grzbiecie. Czasami obserwuje się także spadek apetytu lub problemy z korzystaniem z kuwety. Jeśli zaobserwujemy takie objawy należy u lekarza upewnić się, że nie są spowodowane pogorszeniem stanu zdrowia kotki.

W przypadku wczesnej kastracji obserwuje się dużo szybsze wybudzenie ze znieczulenia, łatwiejsze oswojenie się z ubrankiem i wcześniejsze zagojenie się rany (jeśli nie ma powikłań). Czasami jeszcze tego samego dnia kocięta dochodzą całkowicie do siebie, biegają i bawią się jak zwykle. Nawet mimo kubraczka.

Obawy i ryzyko związane z zabiegiem chirurgicznym i znieczuleniem

Istnieje pewne ryzyko, które wiąże się z każdym zabiegiem chirurgicznym, niezależnie od rodzaju i celu operacji. Właściwie przeprowadzona kwalifikacja do znieczulenia (badania wstępne i ocena stanu pacjenta) oraz odpowiednia opieka w trakcie i po zabiegu pozwalają zminimalizować szanse na powikłania, które przy obecnym poziomie usług weterynaryjnych zdarzają się bardzo rzadko.

Nagły zgon w trakcie zabiegu
W pojedynczych przypadkach może zdarzyć się powikłanie w postaci zgonu w trakcie zabiegu. Może to mieć miejsce zarówno w przypadku zwierząt dorosłych, jak i młodych, a rodzaj wykonywanego zabiegu niekoniecznie musi mieć znaczenie. Powód nie zawsze jest do końca znany, czasami może to być nagłe zaburzenie, które wcześniej nie występowało (np. arytmia serca), nieprzewidywalna reakcja na leki (np. wstrząs alergiczny), zakrzep… Często jednak nie udaje się ustalić dokładnej przyczyny, co jest przykre i frustrujące zarówno dla właścicieli, jak i lekarzy weterynarii.

Ból po zabiegu
Przy kastracji zwierzę powinno otrzymać leki, które zabezpieczą je przeciwbólowo przynajmniej przez kolejną dobę. W przypadku bardziej rozległych zabiegów może być konieczne powtórzenie dawki. Jeśli zwierzę odczuwa ból może okazywać to m.in. przez sztywny chód, niechęć do siedzenia, niechęć do leżenia. Należy jednak pamiętać, że niektóre koty wymagają więcej czasu na pełne zmetabolizowanie narkozy i pomimo odzyskania świadomości nie będą w pełni zachowywać się normalnie. Niektóre kotki mogą mieć problem z zaakceptowaniem ubranka pooperacyjnego i w efekcie „depresji kubraczkowej” właściciel może odebrać to jako oznakę bólu. We wszelkich niepokojących sytuacjach powinno się sprawę skonsultować z lekarzem weterynarii.

Obrzęk, zasinienie okolicy rany
W niektórych przypadkach może dojść do wystąpienia obrzęku lub pojawienia się „siniaków” w okolicy rany kastracyjnej. Czasem jest to efekt stanu zapalnego, infekcji lub reakcji alergicznej np. na nici chirurgiczne. Takie przypadki bywają spowodowane indywidualną odpowiedzią organizmu i często nie są możliwe do przewidzenia. Jeśli jednak pojawią się objawy „zgrubienia”, „spuchnięcia” lub krwiaków, zdarza się, że upośledzają gojenie ran po zabiegu i wydłużeniu ulega czas rekonwalescencji. W przypadku stwierdzenia ww. nieprawidłowości należy zgłosić się na wizytę kontrolną, gdyż może być konieczne podanie dodatkowych leków.

Zakażenie rany pooperacyjnej
Jeśli zwierzę nie zostało odpowiednio zabezpieczone na okres rekonwalescencji, może dojść do zakażenia rany i rozwinięcia się infekcji. Często takie sytuacje są skutkiem: wylizywania przez zwierzęta (jeśli nie zastosowano np. czystego ubranka pooperacyjnego lub kołnierza), nieprawidłowej higieny rany, nieleczonego odczynu na szwy. Objawami infekcji może być obrzęk, zaczerwienienie okolicy rany, sączenie, żółta/zielona wydzielina. W przypadku zauważenia takich symptomów, należy zgłosić się do lekarza weterynarii. Infekcje ran wymagają antybiotykoterapii, a w skrajnych przypadkach (np. wygryzienie/wylizanie przez zwierzę szwów) ponownego opracowania chirurgicznego.

Pozabiegowa niewydolność nerek
Ponieważ podczas znieczulenia dochodzi do spadku ciśnienia krwi, zmniejsza się również przepływ krwi przez nerki co może skutkować zaburzeniem ich funkcjonowania. Obecnie używa się leków nowszej generacji, by zminimalizować takie ryzyko. Dodatkowo zaleca się wykonanie badań krwi i ocenę narządów podczas kwalifikacji do zabiegu, a w trakcie także podanie wlewu dożylnego, by podnieść ciśnienie, które spada podczas narkozy. Zdarza się jednak, że mimo podjętych przeciwdziałań, dojdzie do ostrej niewydolności. Zwiększone ryzyko występuje u ras predysponowanych do problemów nefrologicznych, a także u kotów starszych. U takich zwierząt obowiązkowo powinno się wykonać badania kontrolne przed podaniem narkozy.

Objawy ostrej niewydolności nerek mogą objawiać się 24-72h po zabiegu. Kot przestaje w ogóle pić i jeść lub odwrotnie – wypija znaczne ilości płynów. Dodatkowo mogą pojawić się wymioty, nieraz z domieszką krwi. Kot będzie osowiały, odwodniony, a w skrajnych przypadkach w ogóle przestanie reagować na bodźce. Niewydolność nerek wymaga szybkiego leczenia, ponieważ stanowi zagrożenie dla życia.

Wbrew krążącym plotkom, nie ma naukowych dowodów i potwierdzonych przesłanek,  jakoby ciąża i odchowanie potomstwa odbijało się pozytywnie na zdrowiu kotki. Wszelkie opinie, że kotka powinna być w ciąży chociaż raz, że przez to będzie zdrowsza, nie zachoruje na ropomacicze bądź ustabilizuje się jej psychika są niczym innym jak stereotypem bez jakiekokolwiek potwierdzenia. Rozpowszechnianie takich teorii może niestety przyczynić się do cierpienia zwierząt.

Zahamowanie cyklu i objawów rui
Zabieg kastracji może być zalecany ze względów prozdrowotnych wynikających w dużej mierze z ograniczenia występowania cyklu płciowego – ciągłe rujki mogą być wycieńczające dla organizmu. W tym okresie często znacząco spada apetyt, rozregulowaniu ulega typowy plan dnia i kotka znacznie mniej śpi. Intensywne nawoływanie może również podrażniać struny głosowe i zwiększać ryzyko infekcji krtani. Podczas rujki spada odporność i kotka jest bardziej podatna na zachorowania. Dodatkowo „kocie śpiewy” bywają również męczące dla zdrowia i psychiki właścicieli (zwłaszcza po kolejnej nieprzespanej nocy z powodu kocich „amorów”).

*W przypadku kotów nie zaleca się terapii hormonalnej w celu zahamowania objawów rui, z uwagi na poważne i częste powikłania i skutki uboczne (m.in większe prawdopodobieństwo nowotworów listwy mlecznej, ropomacicza, cyst jajnikowych). 

Wymienione wcześniej zalety kastracji dotyczą pojedynczych osobników, jednak mają również pozytywne skutki w ujęciu całej populacji. Jako główne argumenty przytacza się ograniczenie populacji bezdomnych zwierząt, a wraz z tym ograniczenie występowania i rozprzestrzeniania się chorób zakaźnych.

Zmniejszenie populacji kotów bezdomnych

Kotka dojrzewa średnio w wieku 6 miesięcy, jeśli w tym okresie zajdzie w ciążę (i przeżyje) to po ponad dwóch miesiącach może wydać na świat średnio 4-5 kociąt. Okres karmienia to około 8-9 tygodni, po których może pojawić się kolejny cykl, a więc możliwe jest ponowne zajście w ciążę. Wynika z tego, że jedna kotka może odchować przynajmniej 2 (liczbowo 2,5) mioty w roku. Co daje nam około 10 nowych kotów rocznie z jednej kotki. Przy czym w tym samym roku – kotki urodzone z jej pierwszego miotu również mogą już się rozmnażać. Idąc dalej tą piramidą możemy uzyskać znaczne ilości zwierząt. Oczywiście nie wszystkie z nich będą żyły długo i szczęśliwie. Właściwie nawet – większość z nich nie będzie.

Według raportu Najwyższej Izby Kontroli z czerwca 2016 ok. 76% zwierząt (łącznie psów i kotów) przebywających w schroniskach nie znajduje domu, a 12% zwierząt poddawanych jest eutanazji lub umiera w tych placówkach.

Do 2014 roku w schroniskach było 24 tysiące (!) bezdomnych kotów (przy czym nie zalicza się tutaj tzw. kotów wolnożyjących). Dane te dotyczą jedynie obiektów prowadzonych przez gminy, więc należy tutaj jeszcze doliczyć zwierzęta przebywające w fundacjach i domach tymczasowych, co z pewnością znacznie powiększy liczbę „bezpańskich” kotów.

Pracując jako wolontariusz podczas akcji kastracji bezdomnych zwierząt na Ukrainie miałam nieraz okazję zobaczyć, jak żyją bezdomne psy i koty. Warunki zazwyczaj nie były nawet zadowalające. Jest to problem wynikający z niekontrolowanego rozmnażania się tych zwierząt lub bezsensownego rozmnażania ich przez człowieka. Chyba każdego rozczula mała puchata kuleczka, jaką początkowo jest kociak, ale kiedy zaczyna rosnąć pojawia się problem co dalej. Większość z takich bezmyślnie powołanych do życia i „odchowanych” kociąt – rasowych, w typie rasy, wielorasowych…. – trafia na ulicę, do lasu lub bardzo często do schroniska – gdzie zapełnia klatki i wybiegi. Znaczna część z nich nie przeżywa zbyt długo, niezależnie od warunków. Wiele z ośrodków jest przepełnionych, co może przekładać się na większe zagęszczenie, a przez to pogorszenie warunków dla zwierząt i wzrost poziomu stresu. Podczas stażu w schronisku dla zwierząt w Bydgoszczy (gdzie moim zdaniem dokłada się wszelkich starań, by odpowiednio zadbać o podopiecznych) spotkałam wiele kotów, które i tak nie radziły sobie w takim środowisku. Czasami mimo prób zapewnienia jak najlepszych warunków (co jest bardzo trudne w takich placówkach), nie udawało się uniknąć zachorowań czy nawet, w niektórych przypadkach, śmierci zwierząt. Zdenerwowane koty wykazują większą agresję wobec ludzi i siebie nawzajem, pojawiają się częste walki i rany, które w warunkach schroniskowych mogą się gorzej leczyć. Opieka weterynaryjna nie pozostaje bez znaczenia, jednak są sytuacje, których nie da się przewidzieć. U zestresowanych osobników występuje zwiększona zapadalność na choroby – które łatwiej przenoszą się w większych grupach, pojawiają się problemy psychiczne (lęk, agresja, anoreksja). Koty są specyficznym gatunkiem i w takich warunkach często radzą sobie znacznie gorzej niż psy.

Bezdomne koty czasami umierają z głodu, zimna i chorób nie zaznawszy nawet ciepła i bezpieczeństwa w nowych domach. Ogrom tego cierpienia można znacznie ograniczyć poprzez zmniejszenie liczby bezdomnych i niechcianych zwierząt. Kluczem do tego jest właśnie kastracja, ponieważ jest JEDYNYM skutecznym rozwiązaniem nadmiernego rozmnażania. Niestety nie wszystkie gminy w Polsce zadecydowały o wprowadzeniu programu kastracji bezdomnych kotów. Podobnie jak nie każdy właściciel wykastrował swojego podopiecznego. 🙁

Wczesna kastracja oznacza zabieg przed osiągnięciem dojrzałości płciowej. Przeprowadza się go u kociąt po ukończeniu min. 7 tygodnia, ale przed 5 miesiącem życia. Często spotyka się pogląd, że odpowiedni wiek do zabiegu kastracji to około 6 miesiąca życia, jednak brakuje jasnych wskazań medycznych dla takiego kryterium. Taki termin stosowano jeszcze kilkanaście lat temu, ponieważ brak było badań dotyczących bezpieczeństwa przeprowadzania zabiegu u młodszych zwierząt. Od pewnego czasu dysponujemy już danymi w tym zakresie, które wręcz zalecają kastrację u kociąt poniżej pół roku. Jest to również możliwe, dzięki postępom medycyny weterynaryjnej. Obecnie lekarze weterynarii mają do dyspozycji bardziej zaawansowane metody i leki do znieczulenia, które można zastosować nawet u kilkutygodniowych kociąt. 

Mniejsze zagrożenie zabiegiem i komplikacjami okresu rekonwalescencji
U kotów niedojrzałych płciowo narządy rozrodcze są mniej rozwinięte i słabiej ukrwione, przez co ich chirurgiczne usunięcie jest łatwiejsze. Ryzyko krwotoków w takim przypadku jest zdecydowanie niższe. Okres wybudzania się z zabiegu jest znacznie krótszy, a rany goją się dużo szybciej co jest konsekwencją szybszego metabolizmu. Dzięki temu znacząco spada zagrożenie powikłaniami pozabiegowymi. U kocurków zasklepienie się nacięć można zaobserwować nawet w ciągu 24 godzin po zabiegu lub szybciej, a cały proces gojenia nieraz ogranicza się do zaledwie tygodnia. Młode kotki po zabiegu o wiele łatwiej przyzwyczajają się do ubranka i nie przeszkadza im ono w normalnym funkcjonowaniu i zabawie. Dzięki temu stres jest u nich mniejszy, a tzw. „depresja kubraczkowa” w ogóle się nie pojawia lub jej przebieg jest łagodniejszy.

Znaczna redukcja ryzyka nowotworów listwy mlecznej u kotek
Wykazano, że przeprowadzenie zabiegu przed ukończeniem przez kotki 6 miesiąca życia (czyli przed dojrzałością płciową) zmniejsza ryzyko wystąpienia nowotworów listwy mlecznej o 91 % podczas, gdy zabieg przeprowadzony przed ukończeniem pierwszego roku (po osiągnięciu dojrzałości płciowej) niwelował zagrożenie o 86%. Oznacza, to że u kotek poddanych wczesnej kastracji ryzyko nowotworów wynosi jedynie 9%. Podczas gdy u kotek poddanych kastracji między 6-12 miesiącem życia szanse na pojawienie się guzów to 14%. Ryzyko to stopniowo rośnie z każdą kolejną rują.

Ryzyko  wystąpienia nowotworów listwy mlecznej:

Przy wczesnej kastracji:

Przy kastracji 6-12 miesiąc:

Zapobieganie wczesnym schorzeniom narządów rodnych

Cysty jajnikowe mogą pojawić się już u kilkunastotygodniowych kotek, które jeszcze nie przechodziły cyklu rujowego. (Na zdjęciu obok widoczna prawie 1cm cysta u 14 tygodniowej kotki, podczas zabiegu wczesnej kastracji). Tego typu zmiany mogą powiększać się wraz z wiekiem, co powodować może ucisk na inne narządy i zaburzenia hormonalne. Wiązać się to może z nieustającymi rujkami płciowej lub zaburzeniami endokrynologicznymi wskutek nadmiernej produkcji hormonów przez cystę  po osiągnięciu dojrzałości. Cysty jajnikowe są bolesnym schorzeniem. W przypadku nadmiernego rozrostu torbieli może dojść nawet do jej pęknięcia. 

Pewne zapobieganie niechcianej ciąży
Niektóre koty mogą dojrzewać płciowo wcześniej niż się spodziewamy i odnotowywano przypadki nawet 6 miesięcznych kotek, które już były w ciąży (czyli do zapłodnienia doszło w wieku ok. 4 – 5 miesiąca). Tak młody wiek może stanowić spore zagrożenie zarówno dla zdrowia i życia kociąt, jak i dla matki, która tak naprawdę sama nadal jest jeszcze kocięciem. Ciąża w tym okresie negatywnie wpływa na organizm, który będąc w okresie wzrostu pozbawiony jest potrzebnego budulca na rzecz rozwijających się płodów. Jeśli nawet kotka donosi i urodzi kocięta, może już nie wyrównać własnych niedoborów i zaburzeń wzrostu w późniejszym okresie, co w znacznej mierze będzie rzutowało na jej zdrowie.

Kocury kastrowane jako dojrzałe płciowo, jeszcze przez około miesiąc po zabiegu mogą być płodne. Jeśli zabieg przeprowadzamy przed osiągnięciem dojrzałości płciowej, taki problem w ogóle ni występuje.

Eliminacja znaczenia terenu moczem
Wczesna kastracja kocurów i kotek daje większe szanse, że nie zdążą sobie wyrobić nawyku znaczenia terenu moczem. (Tak – kotki potrafią znaczyć teren tak samo często i z podobnym nieprzyjemnym zapachem jak kocury.) Czasem nawet jeśli przeprowadzono zabieg stosunkowo szybko od zaobserwowania takiego odruchu i tak nie udaje się kota tego oduczyć. Usunięcie narządów rodnych przed osiągnięciem dojrzałości płciowej znacząco ogranicza tego typu zachowanie. W przypadku kocurków opuszczających naszą hodowlę po zabiegu kastracji, z żadnym nie ma problemu, jeśli chodzi o znaczenie terenu moczem. Jeśli chodzi o unikanie niepożądanych zachowań, podobnie rzecz ma się z agresją oraz obroną terenu (większe ryzyko walk).

W przypadku kastracji dorosłych (dojrzałych płciowo) kocurów, nie zaobserwowano poprawy po przeprowadzeniu zabiegu. U samców, u których zabieg miał miejsce wcześniej nadmierne zachowania agresywne nie występowały w ogóle, pojawiały się zdecydowanie rzadziej lub w znacząco mniejszym nasileniu.